[Ngữ pháp] Động từ + -ㄴ/는다고, Tính từ + -다고

1. Ý nghĩa cơ bản: trích dẫn thành ngữ, tục ngữ, lời nói

Được dùng sau các động từ, có tác dụng trích dẫn lại một câu thành ngữ, tục ngữ hay lời nói của ai đó, ngụ ý "cũng như câu nói...". Có thể dịch tương đương là "có câu rằng; lời rằng…".

낮말은 새가 듣고 밤말은 쥐가 듣는다고 말조심하세요.
Có câu rằng lời nói ban ngày chim nghe, lời nói ban đêm chuột nghe, nên hãy cẩn thận lời nói. (tương đương "tai vách mạch rừng")

호랑이도 은혜를 갚는다고 고마운 분들을 잊어서는 안 돼요.
Có câu rằng hổ cũng biết trả ơn, nên không được quên những người có ơn với mình.

2. Vĩ tố liên kết thể hiện mục đích

Thể hiện mục đích, ý đồ của hành vi nào đó (làm vế sau để thực hiện vế trước), có thể dịch là "để, để...nên".

할아버지께서 신문을 읽으신다고 안경을 쓰셨다.
Ông tôi đã đeo kính để đọc báo.

새로 출시된 자동차를 구경한다고 사람들이 자동차 주변에 모여 있었다.
Mọi người đang tụ tập xung quanh chiếc xe để ngắm chiếc xe mới ra mắt.

3. Vĩ tố liên kết thể hiện nguyên nhân

Thể hiện nguyên nhân, lý do của tình huống nào đó (thực hiện vế sau vì vế trước). Có thể dịch là "vì, nên".

민수 씨가 화가 난다고 물건을 집어 던졌다.
Vì nổi giận nên Min-su đã cầm đồ vật ném đi.

아기가 자고 있다고 조용히 해 달라고 했다.
Vì em bé đang ngủ nên tôi đã bảo mọi người giữ im lặng.

4. Chia theo thì

Cả động từ và tính từ khi nói về tình huống quá khứ đều dùng dạng "았/었다고", khi nói về tương lai/phỏng đoán dùng "겠다고" hoặc "(으)ㄹ 것이라고". Lưu ý: dạng quá khứ chỉ dùng khi mang nghĩa nguyên nhân (mục 3), không dùng cho nghĩa mục đích.

영호 씨는 멀리 이사 갔다고 사람들과 통 연락을 못 하고 사네.
Vì Yeong-ho đã chuyển nhà đi xa nên hoàn toàn không liên lạc được với mọi người.

5. Kết hợp với danh từ

Nếu phía trước đi với danh từ thì dùng dạng "(이)라고".

저 사람은 부자라고 돈을 물 쓰듯이 쓴다.
Vì người đó giàu có nên tiêu tiền như nước.